«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր, Արևմտյան դպրոց, 5-րդ դասարան: Էլ. հասցե՝ aleqfrangyan@mskh. am կամ aleqfrangyan@gmail.com
Եթե ես լինեի ձկների աշխարհում, ես կխոսաի ձկների հետ և կկարողանայի սուզվել դեպի օվկիանոսի չբացահայտված խորքերը,որտեղ լողում են մեզ անհայտ շատ փ
ձկներ։ Ես կգնաի դելֆինի մոտ և կծանոթանաի նրա հետ, ամեն օր կխաղաի նրա հետ, կճամփորդեի օվկյանոսով։ Իդեպ ես կուզեի լինել խաղաղ օվկիանոսում, դա ամենամեծ օվկիանոսն է։ Ես այնտեղ ավելի լավ կիմանաի ստորջրյա աշխարհը, կետերին, ձկներին ևայլն։ Օօօ ես առաջին անգամ եմ տեսում շնաձուկ, այսինչ մեեեծ ատամներ ունի, այսինչ մեծ է կետը, ես չէի պատկերացնում։
Запишите эти слова в единственном числе.
Дочери — дочь матери — мать имена — имя музеи — музей трамваи — трамвай сыры — сыр мамы — мама сады — сад шкафы — шкаф столы — стол студенты — студент журналы — журнал рыбы — рыба подъезды — подъезд входы — вход выходы — выход фильмы — фильм лифты — лифт комнаты — комната диваны — диван кабинеты — кабинет районы — район коты — кот классы — класс университеты — университет рестораны — ресторан мониторы монитор фирмы — фирма стадионы — стадион ноты — нота вазы — ваза годы — гора режиссёры — режиссёр поэты — поэт игры — игра театры — театр девочки — девочка мальчики — мальчик бабушки — бабушка дедушки — дедушка дочки — дочка парки — парк кошки — кошка собаки — собака книги — книга врачи — врач подруги — подруга чашки — чашка чайники — чайник юбки — юбка ёлки — ёлка поликлиники — поликлиника библиотеки — библиотека яблоки — яблоко ели — ель ночи — ночь рояли — рояль моря — море яйца — яйцо слова — слово платья — платье кресла — кресло окна — окно здания — здание деревья — древо месяцы — месяц курицы — курица консерватории — консерватория аудитории — аудитория кухни — кухня семьи — семья лекции — лекция отцы — отец дни — день щенки — щенок люди — человек братья — брат стулья — стул друзья — друг мужья — муж листья — лист сыновья — сын дома — дом профессора — профессор города — город глаза — глаз ножи — нож гаражи — гараж врачи — врач мячи — мяч тёти — тётя дяди — дядя
Напишите формы множественного числа:
| брат-братья лист-листья
муж — мужья стул — стулья сын — сыновья дерево — деревья друг — друзья
|
имя-имена время — времена
|
дом-дома профессор — профессора
номер — номера паспорт — паспорта глаз — глаза адрес — адреса лес — леса вечер — вечера город — города |
| мать-матери дочь — дочери
|
отец-отцы конец — концы
день — дни огурец — огурцы |
ребёнок — дети .человек — люди |
Կողմնացույց չլինելու պատճառով մենք երկար ժամանակ թափառում էինք անծանոթ ծովերում։
Մեր նավն անընդհատ շրջապատում էին շնաձկներ, կետեր և ուրիշ ծովային հսկաներ։
Վերջապես դեմ առանք այնպիսի մի ձկան, որն այնքան մեծ էր, այնքան մեծ, որ գլխի մոտ կանգնած, պոչը տեսնել չէինք կարողանում։
Երբ այդ ձուկն ուզեց ջուր խմել, բերանը բաց արեց, և ջուրը գետի նման նրա կոկորդը հոսեց՝ իր հետևից քարշ տալով մեր նավը։ Կարող եք պատկերացնել, թե մեր մեջ ինչ իրարանցում ընկավ։ Մինչև անգամ ես, որ այնքան քաջ եմ, էլի վախից դողդողացի։
Բայց ձկան փորի մեջ նավահանգստի պես խաղաղ էր։ Ձկան փորը լիքն էր նավերով, որ ագահ կենդանին վաղուց էր կուլ տվել։ Օ՜, եթե դուք գիտենայիք, թե ինչպիսի խավար էր այնտեղ։ Չէ՞ որ մենք չէինք տեսնում ոչ արև, ոչ աստղեր, ոչ լուսին։ Ձուկն օրական երկու անգամ էր ջուր խմում, և ամեն անգամ, երբ ջուրը նրա կոկորդն էր հոսում, մեր նավը բարձրանում էր հսկա ալիքների վրա։ Մնացած ժամանակ ձկան փորի մեջ չոր էր։
Երբ որ ջուրը ցամաքեց, ես ու նավապետն իջանք զբոսանքի։ Այստեղ մենք հանդիպեցինք ողջ աշխարհի ծովայինների՝ շվեդացիների, անգլիացիների, պորտուգալացիների։ Նրանց թիվը ձկան փորի մեջ տասը հազարի էր հասնում։ Նրանցից շատերն արդեն մի քանի տարի ապրում էին ձկան փորում։ Ես նրանց առաջարկեցի հավաքվել ու քննության առնել այս տոթ բանտից ազատվելու ծրագիրը։
Ինձ նախագահ ընտրեցին, բայց հենց այն րոպեին, երբ ես ժողովը բաց արի, անիծված ձուկն սկսեց նորից ջուր խմել, և մենք մեր նավերը փախանք։
Մյուս օրը կրկին հավաքվեցինք, և ես հետևյալ առաջարկն արի. երկու ամենաբարձր կայմերը իրար կապենք և հենց որ ձուկը բերանը բաց անի, դեմ տանք ծնոտներին։ Այն ժամանակ ձկան բերանը բաց կմնա, և մենք հեշտությամբ դուրս կգանք։
Առաջարկությունս անցավ միաձայն։
Երկու հարյուր ամրակազմ նավաստիներ կայմերը դեմ տվին ձկան ծնոտներին, և նա այլևս բերանը փակել չկարողացավ։ Նավերն ուրախ-ուրախ ձկան փորից դուրս լողացին։
Պարզվեց, որ այդ հսկայի փորում յոթանասունհինգ նավ է եղել, կարո՞ղ եք պատկերացնել, թե ինչ ահագին մարմին ուներ։
Կայմերն, իհարկե, թողինք ձկան բերանում, որ նա այլևս ոչ ոքի կուլ տալ չկարողանա։
Մենք դեպի ափն ուղղվեցինք, և ես շտապեցի ցամաք դուրս գալ, հայտնելով ուղեկիցներիս, որ այլևս ոչ մի ժամանակ և ոչ մի տեղ չեմ գնա, որ բավական են այն նեղությունները, որ կրեցի, իսկ այժմ հանգստանալ եմ ուզում։
Իմ արկածները շատ հոգնեցրել էին ինձ, և որոշեցի հանգիստ կյանք վարել։
Հարթ ճանապարհ
Մեծ ձուկ
Խիզախ նավաստի
Հետաքրքիր արկած
արծաթով պատված — ածաթապատ
կարճ հասակ ունեցող — կարճահասակ
կանգ առնել — կանգնել
միտք անել — մտածել
3.Շարունակիր ասացվածքները՝
Ով ինչ անի, իրեն կանի :
Ինչ որ ցանես, այն էլ կհնձես:
Թրի կտրածը կլավանա, լեզվի կտրածը՝ ոչ:
4.Ինքդ բացատրիր հետևյալ բառերը՝
Քարաշեն — քարով շինված
անուշահամ — անուշ համ ունեցող
ծաղկազարդ — ծաղկով զարդարված
անտուն — տուն չունեցող
5.Գրի՛ր տրված բառերի հականիշները:
լույս — մութ
խելացի — հիմար
խոսել — լռել
բարի — չար
ամեն ինչ — ոչինչ
օգուտ — վնաս
Жил-был маленький козлёнок, который научился считать до десяти. Однажды он подошёл к озерцу и вдруг увидел себя в воде. Он удивлённо остановился и долго смотрел на себя´.
Один, два!
Вспомним, как называются мамы и детёныши.
бык, корова, телёнок баран, овца, ягнёнок
| волк, | волчица , | волчонок | петух, | курица , | цыплёнок |
| слон, | слониха , | слонёнок | козёл, | коза , | козлёнок |
| медведь, | медведица , | медвежонок | кот, | кошка , | котёнок |
Прочитаем скороговорку. Кто быстрее?
Кто научился считать до десяти´? Как Козлёнок себя сосчитал?
Что предложил Козлёнок Телёнку? Что ответил Телёнок? Почему телёнок заплакал?
Распределим роли. Прочитаем сказку в лицах.
Спиши. Подчеркни слова, которые отвечают на вопрос кто?
Туристы
Осёл, козёл, петух и кот Петух шёл впереди кота,
Отправились в поход. Но позади козла.
Баран шёл впереди козла, Подумав, напиши в тетрадке,
Но позади осла. В каком туристы шли порядке.
Осёл, баран, козёл, петух, кот
Спиши. Подчеркни названия животных одной чертой, а насекомых – двумя.
Добрый доктор Айболит! И корова, и волчица,
Он под деревом сидит. И жучок, и червячок,
Приходи к нему лечиться И медведица!
К данным предложениям напиши предложения с вопросительным знаком по образцу: Пробежал олень. – Кто пробежал?
Козлёнок научился считать до десяти´. – Кто научился считать до десяти?
Телёнок жалобно заплакал. – Кто жалобно заплакал?
Неподалёку гулял Бык. – Кто гулял неподалёку?
Кот был поваром. – Кто был поваром?
Напиши в два столбика слова, которые отвечают на вопросы
кто? и что?
птицы, астры, соловей, роза, помидор, пчела, дерево, паучок, муха, лошадка, листик, девочка, море, зайчик, волк, рыба, грибы, рак, мак, бабочка, орехи, медведь, комар, мячик, мальчик
птицы Кто? Что? соловей астры пчела роза паучок помидор муха дерево лошадка листик девочка море зайчик мак волк орехи рыба
рак мячик бабочка медведь комар мальчик
«Մշուշների շղարշի տակ»
Մշուշների շղարշի տակ
Աշնան խաշամն է խշխշում,
Քամու ձեռքերն անհամարձակ
Ամպի փեշերն են քաշքշում:
Ամպը լեզուն կուլ է տվել,
Հնար չունի որոտալու:
Ցերեկն էլ է ցրտից կծկվել,
Չէ՛, երևի ձյուն է գալու:
Սեպտեմբեր ամսին սկսվում է աշունը, ամբողջ բնությունը սկսում է կամաց — կամաց պատվել տարբեր գույներով։Աշնանը տեղի է ունենում վերջին բերքահավաքը, մարդիկ սկսում են պատրաստվել ցուրտ ձմռանը , որից հետո տեղի է ունենում տերևաթափ և բնությունը զրկվում է իր այդ բոլոր գեղեցիկ գույներից և այդ բոլոր գույները շուտով ծածկվում են սպիտակ ձյան գորգով։ Երբ գա ձմեռը մենք էլի անհանբեր սպասելու ենք աշնանը։
Մշուշների շղարշի տակ
Աշնան խաշամն է խշխշում,
Քամու ձեռքերն անհամարձակ
Ամպի փեշերն են քաշքշում:
Ամպը լեզուն կուլ է տվել,
Հնար չունի որոտալու:
Ցերեկն էլ է ցրտից կծկվել,
Չէ՛, երևի ձյուն է գալու:
Առաջադրանքներ՝
2.Ընդգծված բառերը գործածի՛ր նախադասություններում:
Առավոտյան նուրբ շաղարշ էր պատել խոտի վրա։
Այսօր ես անտառում քայլում էի խաշամի վրա։
Իմ ձեռքերը նման են հայրիկիս ձեռքերին։
Այսօր ամպերը ուժեղ որոտում էին։
Լեզուն ամենալավ և ամենավատ բանն է, ասել է Եզոպոսը։
Ձմեռվա ցրտին թռչունները կծկվում էին։
3. Վերնագրի՛ր բանաստեղծությունը:
Վաղը ձյուն է գալու
Նայեք այստեղ
Առաջադրանքներ
.Հաշվի՛ր արտահայտության արժեքը՝
326‧32
| x | 3 | 2 | 6 | ||||||
| 3 | 2 | ||||||||
| + | 6 | 5 | 2 | ||||||
| 9 | 7 | 8 | 0 | ||||||
| 1 | 0 | 4 | 3 | 2 | |||||
|
|
456·24
| x | 4 | 5 | 6 | ||||||
| 2 | 4 | ||||||||
| + | 1 | 8 | 2 | 4 | |||||
| 9 | 1 | 2 | 0 | ||||||
| 1 | 0 | 9 | 4 | 4 |
865·23
| x | 8 | 6 | 5 | ||||||
| 2 | 3 | ||||||||
| + | 2 | 5 | 9 | 5 | |||||
| 1 | 7 | 3 | 0 | 0 | |||||
| 1 | 9 | 8 | 9 | 5 | |||||
Ամեն, ամեն ինչ ոսկեզօծվել է,
Ոսկի են թվում տերև ու ճյուղ,
Ուր որ նայում ես, դեղին բոցեր են,
Դեղին հրդեհ է և դեղին ծուխ:
Ջրվեժը, առուն, ծառը, ծտերը
Աշնան քամուն են ծափահարում:
Քամին է այս ծով գանձերի տերը,
Այս ոսկու տերը՝ մեծահարուստ:
Առաջադրանքներ՝
1.Փորձի՛ր ինքդ վերնագրել բանաստեղծությունը։
«Նախշուն աշուն»
2. Բանաստեղծությունից դուրս գրի՛ր քեզ առավել դուր եկած հատվածը և բացատրի՛ր
Ջրվեժը, առուն, ծառը, ծտերը
Աշնան քամուն են ծափահարում:
Քամին է այս ծով գանձերի տերը,
Այս ոսկու տերը՝ մեծահարուստ:
Փչում է աշնան քամին, որը կարծես խաղում է բնության հետ։ Ջրվեժը, ծառերը, առուն ու ծտերը ծափահարում են աշնան քամուն։ Հարուստ է քամին, որովհետև այդ ոսկիները իրենն են։
😴Ալեք Ֆրանգյանի բլոգ😴 